Moederloze pups opvoeden

Het kunstmatig opfokken van pups zal nodig zijn als het moederdier is gestorven en er geen pleegmoeder kan worden gevonden. Een pleegmoeder met jongen van dezelfde leeftijd heeft altijd de voorkeur. Het kan ook zijn dat de moeder onvoldoende of geen goede melk heeft voor de pup, waardoor er moet worden bijgevoerd.

Huisvesting

Hygiëne is natuurlijk van essentieel belang. De jongen kunnen het best op een schone deken of kranten worden gehuisvest. Zaagsel is voor pups ongeschikt. Hierin kunnen namelijk snel infecties optreden, die worden bevorderd door de voor pups relatief hoge omgevingstemperatuur.

Pups kunnen hun lichaamstemperatuur niet constant houden, onafhankelijk van de omgevingstemperatuur. Gedurende de eerste 4 weken verandert dit grotendeels. Omdat hun lichaamstemperatuur afhankelijk is van de omgevingstemperatuur, is een constante temperatuur van 30-32 graden in de eerste week wenselijk. Gedurende de volgende 3 weken moet de omgevingstemperatuur geleidelijk naar 24 graden worden verlaagd. Een vochtigheid van 55-60% wordt geadviseerd.

Samenstelling tevenmelk

De totale hoeveelheid melk neemt na de colostrale periode die 1 tot 3 dagen duurt, toe tot 3-4 weken post partum en neemt na de 4e of 5e week weer af. Verder is er een samenhang tussen de hoeveelheid melk, de lichaamsgrootte en het aantal pups.

De dagelijkse melkproductie van de teef in relatie tot het aantal pups ( gram / kg lichaamsgewicht)

Aantal Puppy’s Week 1 Week 2 Week 3 Week 4 Gemiddeld
Tot 4 17 19 25 28 22
4 – 6 33 43 55 59 47
Meer dan 6 44 60 66 60 57

 

Melkvervangers

Het is het eenvoudigst om een goed, fabrieksmatig bereid, melk vervangend preparaat te gebruiken. Het is niet eenvoudig om zelf een kunstmatige tevenmelk te bereidden. Kunstmelk moet een hoog percentage eiwit met een zeer hoge biologische waarde bevatten, omdat anders een aminozuur-onevenwichtigheid ontstaat, waarvoor pups en kittens zeer gevoelig zijn.

In geval van nood kan voor enkele dagen een eigen substituut worden gemaakt, maar er moet zo snel mogelijk op een uitgebalanceerd preparaat worden overgegaan.

Recept voor kunstmatige tevenmelk:

  • 500g volle melk
  • 470g (circa 9) eieren (dooier+wit)
  • 60g slagroom (40%vet)
  • 15g glucose
  • 4g citroenzuur
  • 1g fosforzure kalk
  • 9g melkzure kalk (13% CA)

Als dit mengsel langer moet worden gevoerd dan enkele dagen, moeten de eieren worden gekookt om de avidine te vernietigen. Het mengsel bewaren in de koelkast.

Verzorging en voeding

Pups moeten in de eerste week minimaal 8x daags gevoerd worden, om de 3 uur. Er kan ook worden gekozen 9x daags te voeren om de 2 uur, maar dan ’s nachts om de 4 uur. De voeding kan worden toegediend met een zuigfles met speen. Dit geldt voor kittens, bij pups echter is het gevaar voor verslikken. Het gebruik van een maagsonde is daarom zeer aan te raden.

Voor de maagsonde kiest men een dunne soepele sonde om slokdarmletsel te voorkomen. Eerst wordt de afstand gemeten van de mond tot de laatste rib waarna een merkteken op de sonde wordt gezet. Vervolgens wordt de sonde via het bekje en de slokdarm in de maag geschoven. Het risico dat de sonde in de luchtpijp komt is uitermate gering: het jong zal in dat geval gaan hoesten. Vervolgens wordt de spuit met de hoeveelheid melk op de sonde geplaatst en rustig in 1,5-2 minuten leeg gedrukt; daarna wordt de sonde teruggetrokken.

Na iedere voeding moet met een propje watten de peri-anaalstreek en onderbuik worden gemasseerd, waarna urine- en feaceslozing meestal volgen.

Vanaf 3 weken kan worden getracht pups van een schotel te leren eten. Hiertoe kan bijvoorbeeld een melksubstituut gemengd met blikvoer worden gebruikt.

Groei

De gemiddelde groei van een pup moet zijn1,6-4g/24 uur/kg van het te verwachten gewicht op volwassen leeftijd; 1,6g voor een pup met een volwassen gewicht van 60kg en 4g voor een pup van 5 kg.

Pups die volledig met de hand worden grootgebracht zullen meestal minder hard groeien dan jongen die in een normale situatie verkeren waarbij het moederdier haar jongen verzorgt.