Gebitsverzorging

Gebitsverzorging bij de hond / kat


Tandplak en tandsteen

Een groot percentage van de gebitsafwijkingen wordt veroorzaakt door tandplak. Het grootste deel van deze afwijkingen bestaat uit ontsteking (parodontitis) van de omgevende weefsels, waaronder de ophangbandjes van de tanden en kiezen. Een kleiner deel wordt veroorzaakt door cariës (gaatjes). Cariës is bij de hond / kat echter veel minder belangrijk dan bij de mens. Het ontstaat ook door aantasting van het glazuur door zuurvorming uit suikers in de mondholte. De zuren worden geproduceerd door bepaalde bacteriesoorten. De soorten die dit het ergste doen komen in de plaklaag bij de hond / kat veel minder voor dan bij de mens.

Tandplak is een witte, 1 tot 2 mm dikke, makkelijk afschrapbare laag op de tanden en kiezen. Het bestaat ongeveer 75% uit levende en dode bacteriën.  De andere 25% bestaat uit voedselresten, speekselbestanddelen en ontstekingsproducten. Door verkalking van deze plak ontstaat tandsteen. Dit is geel tot bruin van kleur en veel moeilijker af te schrappen.

De tandplak veroorzaakt een ontsteking van het tandvlees: een parodontitis. Het tandvlees is dan rood, vaak pijnlijk en het bloedt gemakkelijk. Deze ontsteking en niet het tandsteen is de oorzaak van de vaak onverdraaglijke stank die dan uit de hond/kat zijn bek komt.  Met de juiste hygiënische maatregelen is dit te herstellen.

Als de ontsteking langer aanwezig is, kruipt deze verder langs het element en het tandvlees trekt zich terug. De ophangbandjes en later ook de wortels van de tanden en de kiezen worden aangetast. Ze kunnen hierdoor los gaan staan en zelfs uitvallen.

De behandeling van tandplak, tandsteen en de ontstekingen van het tandvlees bestaat uit het trekken van ernstige aangetaste elementen en het reinigen van het gebit.

Meestal wordt het tandsteen verwijderd met een ultrasoon apparaat, een trilapparaat. Het kan ook handmatig met speciale instrumenten gebeuren. Het doel van het reinigen is het oppervlak van de gebitselementen zo glad te maken dat het tandplak zich niet goed meer kan hechten. Bacteriën krijgen dan veel minder kans om ontsteking van het tandvlees te veroorzaken met alle gevolgen van dien. Het reinigen kan worden afgesloten met polijsten waardoor het oppervlak extra glad wordt. Ernstige ontstekingen worden tevens behandeld met antibiotica die juist in de mondholte goed werkzaam zijn. De antibiotica doden namelijk de bacteriën die de ontsteking veroorzaken. Erg belangrijk is dat de gebitshygiëne thuis wordt voortgezet.

Gebitshygiëne bij de hond/kat

Allereerst is het belangrijk te weten hoe u aandoeningen van gebit en de omgevende weefsels kunt herkennen.  U kunt min of meer van de volgende symptomen waarnemen.

 

  1. Pijn bij het eten of drinken. Dit kan zich uiten in janken, plotseling teruggaan bij eten of drinken, langs de bek wrijven, met de kop over de rond schuren, moeilijk of aan een kant kauwen of zelfs weigeren te eten.
  2. Overmatig kwijlen of speekselen.
  3. Stank. Dit wordt niet veroorzaakt door tandsteen maar door tandplak en bacteriële ontsteking van het tandvlees.
  4. Bruin / gele aanslag op tanden en kiezen.
  5. Roodheid en eventueel bloeden van het tandvlees.

Al deze verschijnselen zijn een reden om bij de dierenarts langs te gaan. Deze zal het gebit en de rest van de hond/kat onderzoeken. Er zijn namelijk andere lichamelijke aandoeningen die de ontstekingen in de mondholte kunnen verergeren, bijvoorbeeld suikerziekte en nieraandoeningen.

Ook spelen voeding en erfelijke afwijkingen een rol. Harde brokken zijn beter dan zacht voer, omdat er meer op gekauwd moet worden. Dit kauwen reinigt de tanden. Teveel elementen, melktanden die niet wisselen, afwijkende stand van tanden of kiezen in de kaak, onderbijten en overbijten zijn voor een deel erfelijk. Er blijft gemakkelijk troep tussen de tanden of kiezen zitten die afwijkend staan. Bacteriën kunnen dan weer makkelijker de beruchte tandvleesontsteking veroorzaken.

Meestal zal de dierenarts het gebit reinigen onder algehele anesthesie en de afwijkende tanden en kiezen trekken. Bij ernstige ontstekingen zal de dierenarts antibiotica voorschrijven. De situatie na het reinigen van het gebit kan in stand gehouden worden door hygiënische maatregelen, dat wil zeggen net als bij de mensen tanden poetsen, maar dan bij uw hond/kat! Ook bij uw hond/kat is het belangrijk dat zijn gebit schoon blijft en dat plak en bacteriën geen kans krijgen.  Uw hond/kat heeft net zoveel belang bij een gezond gebit als uzelf. Als u nog nooit tanden heeft gepoetst bij uw hond/kat zal hij hieraan moeten wennen. Bij pups zou dit gemakkelijk in de puppycursus worden ingevoerd. Het is namelijk niet moeilijk en u kunt heel simpel beginnen.

Tandenpoetsen bij uw huisdier

Stap 1

Begin eenvoudig door met de vingers aan de buitenkant van de wangen, ter hoogte van de achterste kiezen, de huid te masseren. Hierdoor worden de speekselklieren geprikkeld waardoor het zelfreinigende vermogen van de mondholte wordt bevorderd.

Stap 2

Als het dier dit toelaat doet men hetzelfde aan de binnenzijde van de mond, met de blote vinger of met een gaasje gedrenkt in bouillon voor de smaak. Dit alles kan worden uitgevoerd met een gesloten mond, kaken op elkaar en alleen aan de buitenzijde van het gebit. Niet forceren en regelmatig laten slikken.

Stap 3

Als dit voorspoedig gaat kan men de mond iets openen en met het echte poetsen beginnen. Ook nu weer alléén de buitenzijde van de kiezen en tanden poetsen. Gebruik een geschikte tandenborstel en een tandpasta voor dieren. Deze is verkrijgbaar in verschillende smaken zoals vlees, kip of vis.

Stap 4

Poetsen moet een dagelijkse routine worden, als er opnieuw tandsteen ontstaat is dat een teken dat er te weinig gepoetst wordt. Zonder poetsen ontstaat binnen 24 uur tot 48 uur opnieuw tandplaque en zal het verkalkingproces tot tandsteen opnieuw plaatsvinden. Tevens kan men op deze manier regelmatig de mondholte, tong en gehemelte controleren op onregelmatigheden.

Stap 5

Na de poetsbeurt moet er iets leuks volgen voor uw huisdier. Een wandeling, een kauwchip of een andere tandvriendelijke versnapering voor de hond. Neem voor de kat even de tijd om met hem/haar te spelen.
Op deze manier zal uw huisdier de poetsbeurt associëren met een leuke gebeurtenis die hierop volgt.

Gebitsverzorgingsset

U kunt bij onze dierenkliniek een demonstratie krijgen hoe u de de tanden van uw hond moet poetsen. Indien u hierin geïnteresseerd bent kunt u bij een van onze dierenartsen een afspraak maken. Ook tijdens de jaarlijkse controle zullen we aan het gebit aandacht besteden.

Controle

Sommige honden laten het poetsen niet goed toe. Zeker bij honden met een aanleg voor tandplak en tandsteen is een regelmatige controle door de dierenarts en een eventuele professionele gebitsreiniging dan noodzakelijk. Tijdens de jaarlijkse controle waarbij de vaccinatie gegeven wordt controleren we het gebit van uw hond. Indien u wilt, kunnen we ook een halfjaarlijkse gebitscontrole bij uw hond uitvoeren, net als uw tandarts bij uw eigen gebit elk half jaar uitvoert.

Als poetsen niet lukt

Sommige honden laten het poetsen niet goed toe, dan is T/D voer van Hill’s Pet Nutrition een goed alternatief. Eventueel in combinatie met kauwstrips (Veggiedent) of Vet Aquadent mondwater. Let op: bij een schoon gebit zal de werking optimaal zijn, als een hond al tandsteen heeft is het advies deze eerst professioneel (onder narcose) te laten schoonmaken en polijsten.

Tandvriendelijk Hondenspeelgoed

Sinds kort verkopen wij tandvriendelijk hondenspeelgoed van het merk Kong. Ze verwijderen tandplak doordat de hond op het speciale rubber kauwt en vegen hierbij de tanden schoon. Ook zorgen ze ervoor dat de hond een stevig en gezond tandslijmvlies behoudt doordat het slijmvlies tijdens het kauwen gemasseerd wordt.